Penentuan sebatian bioaktif steroidal (diosgenin) daripada ubi liar [ubi ciak (Dioscorea piscatorum)] menggunakan kaedah hidrolisis asid dan Kromatografi Cecair Prestasi Tinggi (HPLC)

Mohd Zulkhairi Azid, Razali Mirad, Mohd Norfaizal Ghazalli, Abdul Muhaimin Abdul Kadir, Siti Aisyah Mohd Noor, Saidatul Aqilah Mohamad Yusof, Nur Daliana Yusof, Zulalif Farhan Zahram dan Salmaniza Salleh

Ringkasan
Kajian ini memfokuskan kepada penentuan sebatian bioaktif sapogenin steroid (diosgenin) daripada ubi liar (Dioscorea piscatorum) atau dikenali sebagai ubi ciak melalui kaedah pengekstrakan hidrolisis asid dan Kromatografi Cecair Prestasi Tinggi (HPLC). Diosgenin mempunyai nilai ekonomi dan perubatan yang sangat tinggi kerana fungsinya sebagai bahan asas (prekursor) bagi sintesis pelbagai hormon steroid industri seperti kortison dan pil perancang. Selain itu, sebatian ini juga mempunyai aktiviti farmakologi seperti antioksidan, antikanser, antidiabetes dan antiradang. Walaupun terdapat kira-kira 600 spesies Dioscorea telah dikenal pasti, namun data saintifik mengenai kandungan diosgenin dalam ubi ciak masih belum pernah dilaporkan sehingga kini. Melalui pengoptimuman parameter HPLC dengan fasa bergerak air dan asetonitril (10:90), kandungan diosgenin dalam ubi ciak berjaya ditentukan sebanyak 8.26 ± 0.26 mg/100 g. Keputusan ini diperoleh pada masa pemisahan yang sangat efisien dan pantas iaitu 2.9 minit dengan penggunaan ekstrak halba (Trigonella foenum-graecum) sebagai piawaian perbandingan untuk mengesahkan kehadiran sebatian tersebut. Kejayaan pembangunan parameter pemisahan yang tepat ini membuktikan potensi besar ubi ciak sebagai sumber semula jadi diosgenin baharu yang kompetitif. Secara keseluruhannya, penemuan ini bukan sahaja memperkukuh rekod saintifik dan dokumentasi biodiversiti tempatan, malah bertindak sebagai pemangkin penting kepada inovasi pembangunan produk farmaseutikal serta ubat-ubatan berasaskan herba yang lebih tulen dan berkualiti pada masa hadapan.

Teks penuh (668KB)